Highlights van het 9de congres van de European Society for Sexual Medicine (ESSM), Wenen
Uitgegeven: 10-12-2006
![]() | Dr. Y. Reisman Uroloog Amstelland Ziekenhuis, Amstelveen |
|
"Don’t treat just the penis, address the risk factors" (J. Dean). Dit jaar vond het 9de congres van de ESSM in het indrukwekkende Hofburg in het hart van Wenen plaats. Ook dit jaar werd veel aandacht aan seksuele stoornissen bij de man en de vrouw (FSD) gegeven. Met name het laatste krijgt de afgelopen jaren in toenemende mate de aandacht. Vanwege de beperkte interesse van de algemene uroloog in FSD zal ik het buiten beschouwing laten, met de volgende uitzondering. Collega Elzevier (UMCL) toonde de resultaten van een retrospectieve studie naar seksuele stoornissen na stress incontinentie operaties. Vrouwen die TOT (buiten naar binnen) ondergingen hadden meer seksuele disfuncties dan vrouwen na TVT-O (binnen naar buiten). Echter wegens het goede succes van de operaties op de incontinentie was de overall tevredenheid van de patiënten in beide operatiegroepen hoog. Vrouwen met DM hebben een hogere prevalentie van seksuele stoornissen en dan met name in arousel en orgasme-beleving. Voor vrouwen met “Hypoactive Sexual Desire Disorder” na een chirurgisch geïnduceerde menopauze (verwijderen van de adnexen) komt een nieuwe Testosteron pleister (300μg/d) op de markt genaamd Intrinsa. Volgens twee gepubliceerde fase 3 studies blijkt deze pleister een verbetering in tevredenheid van seksuele activiteit, zin in vrijen en disterss te geven. Optreden van androgene bijwerkingen (acne, hirsutisem, clitoromegalie) kwamen in laag percentage voor en waren omkeerbaar. Bij de behandeling van Erectiele disfuncties (ED) krijgen de 3 bekende PDE-5 remmers nog steeds de volle aandacht. Ook de 3 producerende bedrijven bedenken allerlei marketing gimmicks om de aandacht te trekken. In de wetenschappelijke sessies wordt de relatie tussen ED en Cardiovasculaire aandoeningen (CVD) benadrukt. Verschillende presentaties toonden studies waarbij de conclusie is dat ED een marker is van een CVD en tevens van het metabole syndroom. Een van de studies toonde aan dat ADMA (asymmetric dimethylarginine, een biochemische marker voor CVD) hoger was bij patiënten met ED. Montorsi, de president van de ESSM, vroeg zich af of IIEF een bedside test wordt voor een coronaire aandoening. Een aantal (Aversa A, Behr-Roussel D, Brock G, Stief C) studies toonden een beter resultaat van het dagelijkse gebruik van PDE-5 remmers ten opzichte van On-damend op de behandeling van ED. In een studie met Tadalafil, blijkt dagelijks gebruik van 5 mg betere erecties te geven dan 10 mg indien nodig. Vardenafil in dagelijks gebruik toonde betere resultaten na eerder falen van PDE-5 remmers therapie. In een dier experiment blijkt het dagelijkse gebruik van Sildenafil de endothele disfunctie te verbeteren. In een debat over het chronische gebruik van PDE-5 remmers blijkt dat wij tot op heden geen duidelijk wetenschappelijk bewijs hebben dat dagelijks gebruik van PDE-5-remmers ED geneest of endotheel functie verbetert. Echter uit de verschillende studies blijkt dat bij chronisch gebruik geen tachyflaxie optreedt, er betere reactie van het zwellichaam op elektrische stimuli is, er een betere NO productie optreedt, en een beter effect van de PDE-5-remmers is. De belangrijke boodschap is: “Don’t treat just the penis, address the risk factors” (J. Dean). In de terminologie van Testosteron Deficiëntie er is een verandering. Het wordt niet meer aangeduid als PADAM of LOH maar als Testosteron Deficiëntie Syndroom (TDS) en geldt voor alle testosteron tekorten bij de volwassen man. Het omvat een klinisch beeld met de bekende symptomen en aanwezigheid van een tekort aan totaal serum testosteron of een tekort aan vrij berekend serum testosteron. Bij de benoeming van TDS moet eventueel de etiologie ook gemerkt zoals leeftijd, DM, hypofyse disfunctie etc. Het screenen van de ouder wordende populatie op TDS is niet aan te bevelen, behalve als de patiënt klachten heeft. Het is wel belangrijk om alert op TDS te zijn bij patiënten met gebruik van glucosteroiden, Ketokonazol en HIV medicatie en bij patiënten met nierfunctie- stoornissen, DM, infertiliteit en osteoporose en patiënten met onvoldoende reactie op PDE-5-remmers. Bij patiënten met TDS en ED, geeft behandeling met testosteron bij 33% van de patiënten verbetering van de ED, bij gebruik van PDE-5- remmers treedt bij 70% verbetering op van de ED. Echter, de behandeling met Testosteron geeft een kans op spontane erecties zonder de noodzaak voor het gebruik van PDE-5- remmers. Het advies is om een combinatie van Testosteron suppletie samen met PDE-5- remmers toe te dienen en na 3 maanden te proberen de PDE-5-remmers te stoppen. In een studie van Heufelder bij patiënten met DM en DTS kregen patiënten een Middellandse zee-dieet en wandelden 3 keer per week gedurende 30 minuten. De patiënten werden ook verdeeld in testosteron suppletie versus placebo. Alle patiënten toonden verbetering in buik omvang, lipidenprofiel en diabetes controle, echter in de groep met testosteron-suppletie waren deze resultaten significant beter dan in de placebogroep. Bij de behandeling van Vroegtijdige Ejaculatie (PE) is weinig nieuws. De prevalentie is hoger dan van ED en wordt geschat op 25-30% van de mannen in alle leeftijdgroepen. Studies met Dapoxetine (een SSRI met on-damend gebruik) toonden goede resultaten. Het gebruik van SSRI in combinatie met seksuologie is de beste benadering. Voor het gebruik van PDE-5-remmers bij de behandeling van PE (zolas vaak in Italië en Spanje voorkomt) is er geen wetenschappelijk bewijs. Genetische predispositie, trauma aan de penis en systemische vasculaire ziekte blijken risico- factoren te zijn voor het krijgen van M. Peyronie. Ook blijkt uit epidemiologische studies dat 30% van de patiënten met Peyronie, ED hadden. In een prospectieve studie blijkt injectie van corticosteroiden (100mg, 1 x per week gedurende minstens 3 weken) effect te hebben op de pijn bij Peyronie (Bondil P). Uit China is er een publicatie over de eerste Penis Transplantatie. Deze werd gedaan na een penis amputatie bij een 40-jarige man. De donor was 22 jaar oud, verkeersslachtoffer. Er werd een anastomose gelegd tussen de urethra, corpora, diep veneuze venen, dorsale arterie en zenuw. Echter na 14 dagen is het transplantaat verwijderd, niet vanwege rejectie maar vanwege emotionele problemen. Laatste berichten van auteur(s)
Laatste congresverslagen van auteur(s) |

